Nasiona szałwii hiszpańskiej (Salvia Hispanica L.) jako źródło składników wykazujących dobroczynny wpływ na ludzki organizm = Chia seeds (Salvia hispanica L.) as a source of ingredients with beneficial influence on human organism

Grzegorz Dąbrowski, Marta Skrajda

Abstract


Dąbrowski Grzegorz, Skrajda Marta. Nasiona szałwii hiszpańskiej (Salvia hispanica L.) jako źródło składników wykazujących dobroczynny wpływ na ludzki organizm = Chia seeds (Salvia hispanica L.) as a source of ingredients with beneficial influence on human organism. Journal of Education, Health and Sport. 2015;5(9):337-350. ISSN 2391-8306. DOI10.5281/zenodo.30929

http://dx.doi.org/10.5281/zenodo.30929

http://ojs.ukw.edu.pl/index.php/johs/article/view/2015%3B5%289%29%3A337-350

https://pbn.nauka.gov.pl/works/624246

Formerly Journal of Health Sciences. ISSN 1429-9623 / 2300-665X. Archives 2011–2014http://journal.rsw.edu.pl/index.php/JHS/issue/archive

 

Deklaracja.

Specyfika i zawartość merytoryczna czasopisma nie ulega zmianie.

Zgodnie z informacją MNiSW z dnia 2 czerwca 2014 r., że w roku 2014 nie będzie przeprowadzana ocena czasopism naukowych; czasopismo o zmienionym tytule otrzymuje tyle samo punktów co na wykazie czasopism naukowych z dnia 31 grudnia 2014 r.

The journal has had 5 points in Ministry of Science and Higher Education of Poland parametric evaluation. Part B item 1089. (31.12.2014).

© The Author (s) 2015;

This article is published with open access at Licensee Open Journal Systems of Kazimierz Wielki University in Bydgoszcz, Poland and Radom University in Radom, Poland

Open Access. This article is distributed under the terms of the Creative Commons Attribution Noncommercial License which permits any noncommercial use, distribution, and reproduction in any medium,

provided the original author(s) and source are credited. This is an open access article licensed under the terms of the Creative Commons Attribution Non Commercial License

(http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0/) which permits unrestricted, non commercial use, distribution and reproduction in any medium, provided the work is properly cited.

This is an open access article licensed under the terms of the Creative Commons Attribution Non Commercial License (http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0/) which permits unrestricted, non commercial

use, distribution and reproduction in any medium, provided the work is properly cited.

The authors declare that there is no conflict of interests regarding the publication of this paper.

Received: 25.08.2015. Revised 05.09.2015. Accepted: 12.09.2015.

 

NASIONA SZAŁWII HISZPAŃSKIEJ (SALVIA HISPANICA L.) JAKO ŹRÓDŁO SKŁADNIKÓW WYKAZUJĄCYCH DOBROCZYNNY WPŁYW NA LUDZKI ORGANIZM

 

Chia seeds (Salvia hispanica L.) as a source of ingredients with beneficial influence on human organism

 

Grzegorz Dąbrowski, Marta Skrajda

 

Katedra Przetwórstwa i Chemii Surowców Roślinnych

Wydział Nauki o Żywności, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie

 

Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie

Katedra Przetwórstwa i Chemii Surowców Roślinnych

Pl. Cieszyński 1, 10-726 Olsztyn

e-mail: grzegorz.dabrowski@uwm.edu.pl

 

Abstrakt

Nasiona szałwii hiszpańskiej były jednym z najważniejszych źródeł pożywienia cywilizacji środkowoamerykańskich z czasów przedkolumbijskich. Z żywieniowego punktu widzenia bardzo interesujący jest ich skład chemiczny. Zawierają one duże ilości polienowych kwasów tłuszczowych. Najbardziej wartościowy jest kwas α-linolenowy, który ma między innymi zdolność zapobiegania chorobie wieńcowej i cukrzycy. Obecność kwasów fenolowych, tokoferoli i flawonoidów pomaga zapewnić stabilność oksydacyjną tłuszczu z nasion szałwii. Zawierają one duże ilości frakcji błonnika pokarmowego. Zawartość nierozpuszczalnej frakcji błonnika jest od 4 do 5 razy wyższa niż frakcji nierozpuszczalnej. Stosunek ten jest korzystny i może odgrywać rolę przy obniżaniu poziomu cholesterolu we krwi. Frakcja białkowa nasion szałwii zawiera duże ilości aminokwasów egzogennych i może być źródłem bioaktywnych peptydów.

Słowa kluczowe: Salvia hispanica L., polienowe kwasy tłuszczowe, włókno pokarmowe, przeciwutleniacze, białka.

 

Abstract

Chia (Salvia hispanica L.) seeds were one of the most important sources of food for Central American civilizations in pre-Columbian times. The chemical composition of chia seeds is very interesting from nutritional point of view. It contains large amounts of polyunsaturated fatty acids. Most valuable is α-linoleic acid that can be helpful in between in coronary heart disease or diabetes prevention. The presence of phenolic acids, tocopherols and flavonoids helps to provide oxidative stability of oil from chia seeds. Chia seeds contain large amounts of dietary fiber. Content of insoluble fraction of dietary fiber is 4-5 times higher than soluble. It is good proportion and it can be helpful in lowering cholesterol content in blood. Protein fraction of chia contains high content of exogenous amino acids and can be potential source of bioactive peptides.

 

Key words: Salvia hispanica L., polyunsaturated fatty acids, dietary fiber, antioxidants, proteins.


Keywords


Salvia hispanica L.; polienowe kwasy tłuszczowe; włókno pokarmowe; przeciwutleniacze; białka; Salvia hispanica L., polyunsaturated fatty acids, dietary fiber, antioxidants, proteins.

Full Text:

PDF (Polski)

References


Ayerza R, Coates W. Chia: rediscovering a forgotten crop of the Aztecs. The University of Arizona Press, Tucson 2005.

Ixtainaa VY, Nolascoa SM, Tomás MC. Physical properties of chia (Salvia hispanica L.) seeds. Ind Crop Prod 2008; 28: 286-293.

Olivos-Lugo BL, Valdivia-López MA, Tecante A. Thermal and physicochemical properties and nutritional value of the protein fraction of mexican chia seed (Salvia hispanica L.). Food Sci Technol Int 2010; 2:1-8.

Ali NM, Yeap SK, Ho WY et al. The promising future of chia, Salvia hispanica L. J Biomed Biotechnol 2012; 2012: 1-9.

Ayerza R. Oil content and fatty acid composition of chia (Salvia hispanica L.) from five north western locations in Argentina. J Am Oil Chem Soc 1995; 72: 1079-1081.

Mińkowski K, Grześkiewicz S, Jerzewska M et al. Charakterystyka składu chemicznego olejów roślinnych o wysokiej zawartości kwasów linolenowych. Żywn Nauka Technol Jakość 2010; 6(73): 146-157.

Ayerza R, Coates W. Protein content, oil content and fatty acid profiles as potential criteria to determine the origin of commercially grown chia (Salvia hispanica L.). Ind Crop Prod 2011; 34: 1366-1371.

Alfredo VO, Gabriel RR, Luis CG et al. Physicochemical properties of a fibrous fraction from chia (Salvia hispanica L.). LWT-Food Sci Technol 2009; 42: 168-173.

Jin F, Nieman DC, Sha W et al. Supplementation of milled chia seeds increases plasma ALA and EPA in postmenopausal women. Plant Foods Hum Nutr 2012; 67:105-110.

Ciftci ON, Przybylski R, Rudzińska M. Lipid components of flax, perilla, and chia seeds. Eur J Lipid Sci Technol 2012; 114: 794-800.

Folch J, Lees M, Stanley GHS. A simple method for the isolation and purification of total lipids from animal tissues. J Biol Chem 1957; 266: 497-509.

Łoźna K, Kita A, Styczyńska M et al. Skład kwasów tłuszczowych olejów zalecanych w profilaktyce chorób cywilizacyjnych. Probl Hig Epidemiol 2012; 93(4): 871-875.

Flachs P, Rossmeis M, Bryhn M et al. Cellular and molecular ffects of n−3 polyunsaturated fatty acids on adipose tissue biology and metabolism. Clin Sci 2009; 116: 1-16.

Roche HM, Gibney MJ. Effect of long-chain n−3 polyunsaturated fatty acids on fasting and postprandial triacylglycerol metabolism. Am J Clin Nutr 2000; 71: 232S-237S.

Friedberg CE, Janssen MJ, Heine RJ et al. Fish oil and glycemic control in diabetes. A meta-analysis. Diabetes Care 1998; 21: 494-500.

Balk E, Chung M, Liechtenstein A. Effects of omega-3 fatty acids on cardiovascular risk factors and intermediate markers of cardiovascular disease, Evidence Report/Technology Assessment No93, Agency for Health care Research and Quality, Rockville 2004.

Kris-Etherton PM, HarrisWS, Appel LJ. Fish consumption, fish oil, omega-3 fatty acids, and cardiovascular disease. Circulation 2002; 106: 2747-2757.

Bojarowicz H, Woźniak B. Wielonienasycone kwasy tłuszczowe oraz ich wpływ na skórę. Prob Hig Epidemiol 2008; 89(4): 471-475.

Nowicki R, Barańska-Rybak W. Olej z wątroby rekina jako terapia wspomagająca w atopowym zapaleniu skóry. Pol Merk Lek 2007; 130: 312-313.

Simopoulos AP. Omega-3 fatty acids in inflammation and autoimmune diseases. J Am Coll Nutr 2002; 21(6): 495-505.

Sargi SC, Silva BC, Santos HMC et al. Antioxidant capacity and chemical composition in seeds rich in omega-3: chia, flax, and perilla. Food Sci and Technol (Campinas) 2013; 33(3): 541-548.

Marciniak-Łukasiak K. Rola i znaczenie kwasów tłuszczowych omega-3. Żywn Nauka Technol Jakość 2011; 6(79): 24-35.

Orlicz-Szczęsna G, Szymańska M, Kucharska K. Rola żywienia w leczeniu zaburzeń lipidowych. Curr Probl Psychiatry 2011; 12(3): 363-366.

Parker TD, Adams DA, Zhou K et al. Fatty acid composition ando xidative stability of cold-pressed edible seed oils. J Food Sci 2003; 68: 1240-1243.

Zielińska A, Nowak I. Tokoferole i tokotrienole jako witamina E. Chemik 2014; 68(7): 85-591.

Álvarez-Chávez LM, Valdivia-López MDLA, Aburto-Juarez MDL et al. Chemical characterization of the lipid fraction of Mexican chia seed (Salvia hispanica L.). Int J Food Prop 2008; 11(3): 687-697.

Nowak A. Fitosterole w codziennej diecie. Post Fitoter 2011; 1: 48-51.

Reyes-Caudillo E, Tecante A,Valdivia-López MA. Dietary fibre content and antioxidant activity of phenolic compounds present in Mexican chia (Salvia hispanica L.) seeds. Food Chem 2008; 107: 656-663.

Borderías AJ, Sánchez-AlonsoI, Pérez-Mateos M. New applications of fibres in foods: Addition to fishery products. Trends Food Sci Tech 2005; 16: 458-465.

Górecka D, Janus P, Borysiak-Marzec P et al. Analiza spożycia błonnika pokarmowego i jego frakcji w Polsce w ostatnim dziesięcioleciu w oparciu o dane GUS. Probl Hig Epidemiol 2011; 92(4): 705-708.

U.S. Department of Agriculture. National Nutrient Database for Standard Reference, Release 24. Nutrient Data Laboratory Home Page. U.S. Department of Agriculture, Agricultural Research Service, Washington 2011.

O’Carrol P. A bio-activefuture. World Ingred 1995; November/December: 28-30.

Blendford DE. Use of amino acids and peptides in sport nutrition. Int Food Ingrid 1996; 3: 20-23.

Hong RW, Rounds JD, Helton WS et al. Glutamine preserves liver glutathione after lethal hepatic injury. Ann Surg 1992; 215(2): 114-119.

Efron DT, Barbul A. Arginine and nutrition in renal disease. J Renal Nutr 1999; 9(3): 142-144.

Potter NN; Hotchkiss JH. Food Science. Chapman & Hall: New York, 1995.

Segura-Campos MR, Salazar-Vega IM, Chel-Guerrero LA et al. Biological potential of chia (Salvia hispanica L.) protein hydrolysates and their incorporation into functional foods. LWT-Food Sci Technol 2013; 50: 723-731.

Muñoz LA, Cobos A, Diaz O et al. Chia seed (Salvia hispanica): an ancient grain and a new functional food. Food Rev Int 2013; 29(4): 394-408.

Steffolani E, Hera E, Pérez G et al. Effect of chia (Salvia hispanica L) addition on the quality of gluten‐free bread. J Food Quality 2014; 37(5): 309-317.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.




Copyright (c)



Journal of Education, Health and Sport formerly Journal of Health Sciences

Declaration on the original version.

Editors indicates that the main version of the magazine is to issue a "electronic".

The journal has had 5 points in Ministry of Science and Higher Education parametric evaluation. § 8. 2) and § 12. 1. 2) 22.02.2019.

1223 Journal of Education, Health and Sport eISSN 2391-8306 7

ISSN 2391-8306 formerly ISSN: 1429-9623 / 2300-665X

Archives 2011 - 2014

PBN 2011 - 2014

https://pbn.nauka.gov.pl/sedno-webapp/search?search&searchCategory=WORK&filter.inJournal=36616

POL-index 2011 - 2014

https://pbn.nauka.gov.pl/polindex-webapp/browse/journal/journal-32a319c5-a850-4f44-ba70-1418a6087655

BASE 2011 - 2014

https://www.base-search.net/Search/Results?lookfor=Journal+of+Health+Sciences+%28Radom%29&type=all&oaboost=1&ling=1&name=&thes=&refid=dcrespl&newsearch=1

http://elibrary.ru/contents.asp?titleid=37467

http://journal.rsw.edu.pl/index.php/JHS/issue/archive

Indexed in Bases, Bazy indeksacyjne: ERIH Plus, Worldcat, PBN/POL-Index, ICI Journals Master List, Directory of Open Access Journals (DOAJ), ZBD, Ulrich's periodicals, Google Scholar, Polska Bibliografia Lekarska

US NLM = 101679844

101679844 - NLM Catalog Result - NCBI

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/nlmcatalog/101679844

Find a library that holds this journal: http://worldcat.org/issn/23918306

Journal Language(s): English 

PBN Poland

https://pbn.nauka.gov.pl/sedno-webapp/journals/49068

POL-index

https://pbn.nauka.gov.pl/polindex-webapp/browse/journal/journal-c39c8169-88d2-45db-9e7f-d948ce9981c4

BASE

https://www.base-search.net/Search/Results?join=AND&bool0[]=AND&lookfor0[]=2391-8306&type0[]=all&page=11&l=pl&oaboost=1&refid=dcpagepl

Redaction, Publisher and Editorial Office

Instytut Kultury Fizycznej Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, Institute of Physical Education Kazimierz Wielki University in Bydgoszcz, Poland 85-091 Bydgoszcz ul. Sportowa 2  www.ukw.edu.pl Copyright by Instytut Kultury Fizycznej UKW w Bydgoszczy http://ojs.ukw.edu.pl/index.php/johs  Open Access ISSN 2391-8306 formerly ISSN: 1429-9623 / 2300-665X

The journal has been approved for inclusion in ERIH PLUS.

The ERIH PLUS listing of the journal is available at https://dbh.nsd.uib.no/publiseringskanaler/erihplus/periodical/info?id=485984

SIC Science citation index (calculated on the basis of TCI and Page Rank) 0

Russian Impact factor 0.16

Indexed in Index Copernicus Journals Master List.

http://journals.indexcopernicus.com/Journal+of+Education+Health+and+Sport,p24782242,3.html

ICV 2018 = 95.95 ICV 2017 = 91.30 ICV 2016 = 84.69 ICV 2015 = 93.34 ICV 2014 = 89.51 Standardized Value: 8.27 ICV 2013: 7.32 ICV 2012: 6.41 ICV 20115.48

The InfoBase Index IBI Factor for the year 2015 is 3.56 in InfoBase Index.com.

Website: www.infobaseindex.com

Universal Impact Factor 1.78 for year 2012. (http://www.uifactor.org/AppliedJournals.aspx)

Indexed in Polish Scholarly Bibliography (PBN) (PBN Polska Bibliografia Naukowa) (https://pbn.nauka.gov.pl/journals/36616)

is a portal of the Polish Ministry of Science and Higher Education, collecting information on publications of Polish scientists and on Polish and foreign scholarly journals. Polish Scholarly Bibliograhpy is a part of POL-on - System of Information on Higher Education. It is operated by the Interdisciplinary Centre for Mathematical and Computational Modelling, University of Warsaw.

Indexed in Russian Sciences Index Российский индекс научного цитирования (РИНЦ) http://elibrary.ru/contents.asp?titleid=37467

Indexed in Arianta Polish scientific and professional electronic journals Aneta Drabek i Arkadiusz Pulikowski

(http://www1.bg.us.edu.pl/bazy/czasopisma/czasop_full.asp?id=3595)